Logo mbpr

ISSN 1689-4774
e-ISSN 2543-4373                      DOI: 10.21858/msr

Seria TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA

 

 

 Seria wydawnicza TRM


W serii wydawniczej „Trendy Rozwojowe Mazowsza” publikowane są wyniki badań wykonanych w ramach projektu o tej samej nazwie: Trendy Rozwojowe Mazowsza. Opracowania mają na celu dostarczenie czytelnikom rzetelnej i wszechstronnej wiedzy eksperckiej na temat procesów rozwojowych w województwie mazowieckim. Autorami badań są eksperci oraz zespoły badawcze instytucji naukowych zajmujących się polityką regionalną, rozwojem regionalnym i gospodarką przestrzenną. Opublikowane badania pozwolą ocenić bieżącą sytuację społeczno ekonomiczną województwa mazowieckiego oraz wyciągnąć wnioski na przyszłość w postaci prognoz i projekcji. Seria dedykowana jest samorządowcom, decydentom odpowiedzialnym za politykę regionalną, naukowcom i mieszkańcom województwa Mazowieckiego.

 


Pierwszy numer serii TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pod tytułem „Zadania do realizacji przez samorządy na Mazowszu” opracowano na podstawie wyników badania ankietowego przeprowadzonego w gminach i powiatach województwa mazowieckiego. Badanie miało na celu zidentyfikowanie najważniejszych i najpilniejszych zadań jednostek samorządu terytorialnego. Na jego podstawie wskazano dziedziny, w których są prowadzone, lub powinny zostać podjęte inwestycje, skutkujące lepszym zagospodarowaniem infrastrukturalnym oraz poprawą dostępności do usług dla mieszkańców. Na podstawie uzyskanych informacji powstała hierarchia priorytetów samorządów terytorialnych Mazowsza. Wyniki badania pozwoliły również na identyfikację problemów ekonomicznych i społecznych gmin oraz powiatów, a także ich oczekiwań adresowanych do samorządów wyższych poziomów administracji. 

nr 1

 


 Drugi numer serii wydawniczej TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pt. „Trendy zmian w poziomie i strukturze zatrudnienia w województwie mazowieckim w latach 1999-2008 (na tle kraju i Unii Europejskiej)” powstał na podstawie raportu z badania autorstwa dr hab. Andrzeja Karpińskiego i dr Stanisława Paradysza. Przesłankami do zrealizowania badania, była potrzeba dokonania bilansu i rozpoznania długookresowych trendów zmian na rynku pracy, jak również konieczność przeprowadzenia studiów nad stanem i perspektywami rozwoju kapitału społecznego na terenie województwa. Autorzy raportu przedstawili analizę struktury zatrudnienia w układzie sektorowym, z podkreśleniem wpływu sektorów nowoczesnych i ekologicznych oraz dziedzin nierozwojowych. Wyniki zaprezentowano w układzie regionalnym z i bez Warszawy oraz na tle sytuacji w kraju i Unii Europejskiej. Wyniki analiz zostały przez autorów wykorzystane do oszacowania wstępnej projekcji zatrudnienia w województwie mazowieckim do 2030 r.

 

nr 2


Trzeci numer serii wydawniczej Trendy rozwojowe Mazowsza pt. „Społeczno-demograficzne uwarunkowania rozwoju Mazowsza” został opracowany na podstawie wyników badania społeczno-demograficznych zjawisk zachodzących w województwie mazowieckim oraz trendów ich zmian.
Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu „Trendy rozwojowe Mazowsza” jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Zaobserwowane dzięki niemu wnioski posłużą do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju  regionu i zostaną wykorzystane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych w województwie mazowieckim.
Analiza zaprezentowana w raporcie obejmuje przemiany zachodzące na terenie regionu od 1990 r. wraz z prognozą zjawisk do 2030 r. Raport porusza tematykę struktury ludności województwa mazowieckiego, sytuacji edukacyjnej regionu, mazowieckiego rynku pracy, jak również zjawiska wykluczenia społecznego i jego znaczenia dla rozwoju Mazowsza.

nr 3 


Czwarty numer serii wydawniczej Trendy rozwojowe Mazowsza pt. „Zagospodarowanie infrastrukturalne i kapitał fizyczny oraz policentryczność rozwoju Mazowsza” powstał na podstawie raportu z badania o tej samej nazwie. Objęło ono analizy stanu szeroko rozumianej infrastruktury i kapitału fizycznego województwa mazowieckiego oraz trendów ich zmian. Autorzy wykonali również badanie roli Obszaru Metropolitalnego Warszawy dla rozwoju Mazowsza. W opracowaniu znalazła się ponadto analiza zjawiska policentryczności zachodzącego w regionie.
Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu „Trendy rozwojowe Mazowsza” jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Wnioski z przeprowadzonego badania posłużą do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju województwa mazowieckiego i zostaną wykorzystane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych na Mazowszu.
 

nr 4


Piąty numer serii wydawniczej Trendy rozwojowe Mazowsza pt. „Konkurencyjność Mazowsza i jej uwarunkowania” został opracowany na podstawie wyników badania postaw przedsiębiorczych i konkurencyjności województwa mazowieckiego oraz trendów ich zmian.
Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu „Trendy rozwojowe Mazowsza” jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Powstałe na jego bazie wnioski posłużą do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju województwa mazowieckiego i zostaną wykorzystane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych na Mazowszu.
Autorzy raportu przedstawili analizy struktury przestrzennej i sektorowej gospodarki województwa mazowieckiego, analizy zmian w poziomie konkurencyjności firm funkcjonujących na Mazowszu i wpływającej na tę konkurencyjność innowacyjności. W raporcie znalazła się także analiza postaw przedsiębiorczych mieszkańców regionu, sytuacji gospodarczej województwa mazowieckiego w porównaniu z innymi regionami Unii Europejskiej oraz pozaekonomicznych czynników konkurencyjności Mazowsza.

 

nr 5


 Szósty numer serii wydawniczej TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pt. „Społeczne, polityczne i ekonomiczne stymulanty i destymulanty rozwoju Mazowsza” został opracowany na podstawie wyników badania naukowego o tym samym tytule. Autorzy raportu przedstawili analizy trzech czynników z otoczenia regionu: społeczeństwa obywatelskiego, samorządu lokalnego oraz konfliktów, pod kątem ich pozytywnego lub negatywnego wpływu na jego rozwój. W raporcie znalazły się wnioski z analiz aktywności społecznej, poziomu spójności społecznej oraz tożsamości regionalnej i lokalnej. W kontekście samorządu lokalnego dokonano analiz jakości samorządności, aktywności prorozwojowej samorządów oraz współpracy międzygminnej i międzysektorowej.  W odniesieniu do konfliktów autorzy dokonali oceny ich wpływu na procesy rozwojowe w skali lokalnej i regionalnej.
Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu „Trendy rozwojowe Mazowsza” jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Zaobserwowane dzięki niemu wnioski posłużą do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju  regionu i zostaną wykorzystane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych w województwie mazowieckim.
 

nr 6



 

Siódmy numer serii wydawniczej Trendy rozwojowe Mazowsza pt.  „Obserwatoria Terytorialne i inne najlepsze praktyki dla Mazowsza” został opracowany na podstawie warsztatów międzynarodowych  „Najlepsze praktyki w Europie dla Mazowsza” odbywających się w maju 2012 r. oraz wyników dwóch edycji ankiet przeprowadzonych w ramach warsztatów poświęconych budowie systemu obserwatoriów terytorialnych w Polsce, zorganizowanych w maju 2011 r. oraz czerwcu 2012 r.

Autorzy raportu podsumowującego pierwsze z nich, na podstawie wypowiedzi reprezentantów regionów Brandenburgii, Hagi oraz Île de France zaprezentowali problemy i wyzwania rozwojowe tych terenów. Opisali oni również stosowane przez wymienione regiony sposoby pokonywania barier wynikających z polaryzacji ich rozwoju. Wdrażane rozwiązania pozwoliły na sformułowanie wniosków dotyczących rozwiązania problemu polaryzacji Mazowsza.

W części poświęconej ROT-om autorzy skoncentrowali się na opisaniu bieżących prac realizowanych przez samorządy województw, stanu wiedzy na temat utworzenia ROT-ów oraz podstaw i stopnia zaawansowania ich budowy w poszczególnych regionach. W dalszej części raportu zaprezentowano m.in. stosunek zarządów województw do budowy obserwatoriów, przeszkody i zagrożenia pojawiające się w trakcie ich budowy i funkcjonowania, a także preferencje regionów co do finansowania ich działalności.
 

nr 7 


Numer 8 Serii Wydawniczej Trendy Rozwojowe Mazowsza pt.: „Warszawa i obszar metropolitalny Warszawy a rozwój Mazowsza” powstał na podstawie badania naukowego o tym samym tytule, które przeprowadzono w ramach diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego.
W raporcie szczegółowo zidentyfikowano zjawiska i procesy społeczno-gospodarcze, zachodzące w Warszawie i jej  otoczeniu. Autorzy raportu podejmują problem rozwoju obszaru metropolitalnego Warszawy w świetle obowiązujących dokumentów planistycznych. Zwracają uwagę na zmiany uwarunkowań formalno-prawnych wynikające z ekspansji przestrzeni aglomeracji warszawskiej i na zmiany użytkowania gruntów. W raporcie zawarto pogłębione analizy dynamiki tych zjawisk na przestrzeni ostatnich 20 lat. W badanie uwzględniono również problem kształtowania struktur przyrodniczych w obszarze metropolitalnym oraz poprawy dostępności Warszawy.
Zawarte w raporcie wnioski i rekomendacje posłużą do ustalenia polityki przestrzennej i kierunków zagospodarowania przestrzennego w przyszłym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Obszaru Metropolitalnego Warszawy. Badanie będzie stanowić wkład do kompleksowej diagnozy społeczno – gospodarczej województwa mazowieckiego, w oparciu o którą zostaną opracowane narzędzia do modelowania i prognozowania dynamiki rozwoju regionu.
 

nr 8 


 

 

Dziewiąty numer serii wydawniczej Trendy rozwojowe Mazowsza pt.: „Wzorzec rozwoju Mazowsza” powstał na podstawie badania naukowego o tym samym tytule. Badanie przeprowadzone w II połowie 2012 r. miało charakter badania porównawczego (benchmarkingowego). Stanowi ono pierwszą fazę prac nad opracowaniem wzorca rozwoju społeczno-gospodarczego województwa mazowieckiego w ramach projektu Trendy rozwojowe Mazowsza.
Wzorzec rozwoju rozumiany jest jako stan pożądany, możliwy i będący celem polityki rozwoju, osiągniętym w konkretnym czasie. Można go również określić jako punkt odniesienia sprawdzający poprawność, kierunek i tempo zmian będących efektem polityk publicznych realizowanych przez Samorząd Województwa Mazowieckiego.
W pierwszej części opracowania poświęconego określeniu wzorca rozwoju Mazowsza wyznaczono 12 regionów referencyjnych (podobnych) do województwa mazowieckiego. Spośród regionów europejskich wyznaczono 3 podobne do Mazowsza pod względem poziomu rozwoju gospodarczego, 3 o wyższym i 3 o niższym poziomie rozwoju,  oraz 3 regiony o podobnym zróżnicowaniu wewnętrznym. W drugiej części opracowania dokonano pomiaru wielkości różnic dzielących województwo mazowieckie i regiony referencyjne w wybranych zakresach, m.in. poziomu kapitału społecznego i intelektualnego, rozwoju gospodarczego, konkurencyjności regionu, stanu środowiska przyrodniczego, zróżnicowania wewnętrznego i in.



 

 nr 9


Dziesiąty numer serii wydawniczej TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pt. „BAROMETR MAZOWSZA. Przyszłość kapitału ludzkiego Mazowsza w kontekście potrzeb, preferencji i planów życiowych młodzieży” został opracowany na podstawie wyników drugiego badania przeprowadzonego z cyklu Barometr Mazowsza. Celem badań realizowanych w ramach tego cyklu jest pomiar i ocena tzw. miękkich czynników, które mają lub mogą mieć wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy województwa mazowieckiego i jakość życia jego mieszkańców.
Badanie, którego wyniki przedstawiono w niniejszym opracowaniu, koncentrowało się na czynnikach mających wpływ na kształtowanie kapitału ludzkiego regionu: na percepcji warunków życia oraz na postawach i planach życiowych młodych mieszkańców Mazowsza. Przyjęto założenie, że jakość kapitału ludzkiego będzie zależeć w przyszłości m.in. od tego, jakie drogi kariery zawodowej wybiorą młodzi mieszkańcy Mazowsza, jakie będą ich motywacje dotyczące wyboru pracy i czy swoje plany na życie zwiążą z regionem Mazowsza.
Badaniem objęto uczniów ostatnich klas szkół ponadgimnazjalnych: liceów ogólnokształcących i profilowanych, techników oraz zasadniczych szkół zawodowych. Moment kończenia nauki w szkole ponadgimnazjalnej to czas podejmowania przez młodych ludzi decyzji dotyczących dalszego życia: kierunku kariery zawodowej, dalszego kształcenia lub podjęcia pracy. Decyzje o podjęciu nauki czy pracy, o zmianie miejsca zamieszkania, przeniesieniu się do większego miasta lub opuszczeniu regionu czy kraju będą miały wpływ na potencjał rozwojowy regionu w przyszłości.
 

nr 10

 


 

Jedenasty numer serii wydawniczej TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pt. „Edukacja jako czynnik rozwoju Mazowsza” został opracowany na podstawie wyników modułu badawczego o tym samym tytule, będącego elementem badania społeczno-demograficznych zjawisk zachodzących w województwie mazowieckim oraz trendów ich zmian.
Celem tego badania była analiza wpływu edukacji i poziomu wykształcenia na poziom rozwoju województwa mazowieckiego. Autorzy opracowania potraktowali edukację, a właściwie jej efekt, czyli poziom wykształcenia mieszkańców, jako jeden z najważniejszych endogenicznych czynników rozwoju. Celem przeprowadzonych analiz było określenie współzależności pomiędzy możliwościami zdobycia wiedzy, zasobami kapitału ludzkiego a możliwościami wykorzystania posiadanej wiedzy na rynku pracy, ze szczególnym uwzględnieniem uwarunkowań funkcjonalnych i przestrzennych.
Badanie „Społeczno-demograficzne uwarunkowania rozwoju Mazowsza”, którego składową jest moduł edukacyjny, zostało przeprowadzone w ramach projektu Trendy rozwojowe Mazowsza jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Zaobserwowane dzięki niemu wnioski posłużyły do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju  regionu i będą wykorzystywane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych w województwie mazowieckim.
 

nr 11

 



Dwunasty numer serii wydawniczej TRENDY ROZWOJOWE MAZOWSZA pt. „Rynek pracy województwa mazowieckiego” został opracowany na podstawie wyników modułu badawczego o tym samym tytule, będącego elementem badania społeczno-demograficznych zjawisk zachodzących w województwie mazowieckim oraz trendów ich zmian.

Celem badania poświęconego rynkowi pracy Mazowsza stała się próba minimalizacji braków danych i analiz przestrzennych w dostępnych opracowaniach na ten temat, a w efekcie – dokonanie nowej oceny sytuacji rynku pracy Mazowsza jako całości oraz w dezagregacji przestrzennej. W opracowaniu dokonano szacunku rzeczywistego rozkładu wykorzystywanych miejsc pracy w skali lokalnej (z uwzględnieniem szarej sfery). Uzupełniono je analizami zróżnicowania w zakresie wynagrodzeń, dojazdów do pracy oraz dostępności przestrzennej do rynków pracy, a także roli przedsiębiorstw kreatywnych i rozkładu przestrzennego bezrobocia.

Badanie „Społeczno-demograficzne uwarunkowania rozwoju Mazowsza”, którego składową jest moduł rynku pracy, zostało przeprowadzone w ramach projektu Trendy rozwojowe Mazowsza jako element diagnozy stanu i perspektyw rozwoju województwa mazowieckiego. Zaobserwowane dzięki niemu wnioski posłużyły do opracowania kompleksowej diagnozy rozwoju  regionu i będą wykorzystywane do modelowania i prognozowania zmian społeczno-gospodarczych w województwie mazowieckim.

 

 

 nr 12


 

© 2017 Mazowsze Studia Regionalne wykonanie Conor.pl